Hai ngày đối thoại giữa các nhà nghiên cứu đến từ hơn 60 đại học và 30 quốc gia đã đánh dấu sự ra đời của Liên minh Toàn cầu, một nền tảng quốc tế về sự hợp tác học thuật và khoa học nhằm xây dựng một chương trình nghị sự toàn cầu về nhận thức, nghiên cứu, giáo dục và hành động trong lãnh vực sinh thái học toàn diện, được truyền cảm hứng từ các nguyên tắc của Thông điệp Laudato Si’.

Sáng kiến này, do Trung tâm Giáo dục Bậc cao Laudato Si’ và Đại học Notre Dame dẫn dắt, đã quy tụ các học giả từ nhiều lãnh vực chuyên môn khác nhau với mục tiêu tăng cường sự hợp tác giữa các đại học trên toàn thế giới, đồng thời định hướng nghiên cứu khoa học vào những tiến trình cụ thể của sự chuyển đổi về môi trường, xã hội và kinh tế; phù hợp với tầm nhìn về việc chăm sóc ngôi nhà chung được đề xuất trong giáo huấn của Đức Thánh Cha Phanxicô và được thúc đẩy bởi Đức Thánh cha Lêô XIV.

Ngày thảo luận đầu tiên được dành ra để trình bày các hoạt động nghiên cứu đang được triển khai tại các đại học thành viên, và xác định những cơ hội mới cho sự hợp tác quốc tế. Các diễn giả nhấn mạnh tầm quan trọng cốt lõi của phương pháp tiếp cận liên ngành, có khả năng kết hợp các ngành khoa học tự nhiên và ứng dụng với triết học, nhân học, khoa học xã hội và thần học.

Các cuộc thảo luận xuất phát từ một số đoạn văn quan trọng nhất trong Thông điệp Laudato Si’, góp phần đào sâu và phát triển di sản văn hóa, khoa học và xã hội của văn kiện này. Công trình học thuật được hiểu như một phần của một tiến trình rộng lớn hơn, nhằm thúc đẩy sự hoán cải sinh thái đích thực. Điều này được thực hiện thông qua các mạng lưới nghiên cứu có khả năng tạo ra tri thức, hỗ trợ các cuộc tranh luận công khai và đóng góp vào việc xây dựng những chính sách cũng như chiến lược phát triển bền vững.

Các cuộc đối thoại dần mở rộng vượt ra ngoài phạm vi môi trường thuần túy để giải quyết những vấn đề thuộc cơ cấu đang ảnh hưởng đến sự cân bằng toàn cầu; bao gồm tài chính khí hậu, việc xóa nợ công, và các động lực của chủ nghĩa tân thực dân.

Những chủ đề này phản ánh tầm nhìn về sinh thái toàn diện được đề xuất trong Laudato Si’, liên kết việc bảo vệ môi trường với các vấn đề công bằng xã hội, trách nhiệm của các hệ thống tài chính và sự chuyển đổi các mô hình kinh tế. Trên thực tế, cuộc khủng hoảng sinh thái không thể tách rời khỏi sự bất bình đẳng kinh tế và các động lực thuộc cơ cấu đang định hình hệ thống phát triển toàn cầu hiện nay.

Từ tầm nhìn này, những thảo luận giữa các tham dự viên đã nhấn mạnh nhu cầu về một phương pháp tiếp cận kết hợp, không chỉ bao gồm cộng đồng nghiên cứu và các thể chế công, mà còn gồm cả khu vực tư nhân, các hệ thống sản xuất, thị trường và các nhà đầu tư — những chủ thể được kêu gọi đóng góp vào việc xây dựng các mô hình kinh tế bền vững hơn, công bằng hơn và hướng tới ích chung.

Borgo Laudato Si’ đã đóng vai trò là bối cảnh mang tính biểu tượng lẫn vận hành cho cuộc gặp gỡ, đem lại cho các tham dự viên một ví dụ cụ thể về cách thức các nguyên tắc của thông điệp có thể được đưa ra thực hành thông qua những sáng kiến kết hợp các chiều kích môi trường, xã hội, giáo dục và đức tin.

Được thiết kế như một không gian dành cho giáo dục, nghiên cứu và thử nghiệm, Borgo đóng vai trò là một phòng thí nghiệm về sinh thái toàn diện, có khả năng chuyển hóa các nguyên tắc của Học thuyết Xã hội Công giáo thành những thực hành và mô hình có thể nhân rộng trong các bối cảnh khác. Không gian này đã tạo ra sự quan tâm mạnh mẽ nơi các tham dự viên, những người nhấn mạnh tầm quan trọng của việc thúc đẩy các lộ trình chuyển đổi tương tự trong các đại học và trung tâm nghiên cứu trên toàn thế giới.

Ngày thảo luận thứ hai đánh dấu bước chuyển từ suy tư sang việc xác định các công cụ vận hành. Các tham dự viên đã thành lập sáu nhóm làm việc liên ngành, có nhiệm vụ phát triển các định hướng nghiên cứu chính của Liên minh Toàn cầu trong những năm tới.

Công việc của họ tập trung đặc biệt vào các ưu tiên chiến lược sau:

- Loại bỏ các rào cản ngăn cản việc tiếp cận nước sạch, năng lượng và an ninh lương thực.

- Biến đổi các hệ thống kinh tế hướng tới những mô hình bền vững và công bằng hơn.

- Phát triển những thực hành tốt nhất và các công cụ để thúc đẩy hành động tập thể.

Đức Hồng y Fabio Baggio, Giám đốc Trung tâm Giáo dục Bậc cao Laudato Si’ nói, “Ngày đầu tiên đã mang lại sự phong phú rất lớn về nội dung và những suy tư chung. Các đại học và trung tâm nghiên cứu đã trình bày những nghiên cứu và dự án trải rộng từ khoa học ứng dụng đến triết học, từ nhân học đến khoa học nhân văn và thần học. Nhiệt huyết này, được sinh ra từ khát vọng chung là phục vụ thiện ích cho nhân loại và chăm sóc thụ tạo, là một dấu chỉ của niềm hy vọng lớn lao. Giờ đây, chúng ta được mời gọi chuyển hóa điều đó thành những mục tiêu cụ thể thông qua các nhóm làm việc sẽ tiếp tục sau hội nghị, khởi đầu một tiến trình hợp tác lâu dài giữa các trung tâm nghiên cứu và các thể chế, nhằm phục vụ việc chăm sóc ngôi nhà chung và thúc đẩy một nền sinh thái toàn diện đích thực.”

Linh mục Robert A. Dowd, C.S.C., Viện trưởng Đại học Notre Dame, cho biết, “Chúng tôi bước ra từ cuộc gặp gỡ đầu tiên này của Liên minh Toàn cầu với một ý thức mới về sứ mạng và niềm hy vọng. Những sáng kiến nghiên cứu và giáo dục liên ngành này phản ánh cam kết của chúng tôi đối với một nền sinh thái toàn diện, vốn nhìn nhận các mối liên hệ sâu xa giữa tính bền vững của môi trường với phẩm giá và sự thăng tiến của con người. Chúng tôi mong đợi nhiều cách thức mà sự hợp tác này sẽ phục vụ ích chung và thúc đẩy việc chăm sóc ngôi nhà chung trong những ngày tới.”

Sự kết thúc của cuộc gặp gỡ đánh dấu bước khởi đầu của một “hành trình hiệp hành” dự kiến sẽ phát triển theo thời gian thông qua các tiến trình nghiên cứu và giáo dục, với tiềm năng tạo ra những tác động tích cực đáng kể ở cấp địa phương, khu vực và toàn cầu. Những hiểu biết sâu sắc được rút ra sẽ góp phần phát triển các chương trình giáo dục mới về sinh thái toàn diện, thiết lập các định hướng nghiên cứu mới về tác động của những chuyển đổi môi trường và xã hội, và thúc đẩy các sáng kiến nâng cao nhận thức hướng đến xã hội dân sự.

Tri Khoan

Chuyển ngữ từ: zenit

Nguồn: hdgmvietnam.com (17/3/2026)