Hội ngộ liên tôn XV: "Hiệp tâm tỏa lan Hy vọng" tại Trung tâm Mục vụ Tổng Giáo phận Sài

Vào chiều ngày 27 tháng 10 năm 2025, một sự kiện đầy ý nghĩa quy tụ quý chức sắc và đạo hữu của nhiều tôn giáo khác nhau đã được tổ chức tại Trung tâm Mục vụ Tổng Giáo phận Sài Gòn. Đó là cuộc Hội Ngộ Liên Tôn lần thứ XV với chủ đề "HIỆP TÂM TỎA LAN HY VỌNG". Sự kiện này không chỉ là buổi gặp gỡ hàng năm mà còn là một cuộc cử hành tâm linh sâu lắng, nơi các truyền thống đức tin khác nhau cùng cầu nguyện và chia sẻ suy tư về tầm quan trọng của niềm hy vọng trong một thế giới đầy biến động. Buổi hội ngộ diễn ra trong bầu khí tiếp đón ấm áp và thân tình, với sự hiện diện của Đức Tổng Giám mục Giuse Nguyễn Năng – Chủ tịch Hội đồng Giám mục Việt Nam (HĐGMVN), Đức Giám mục Giuse Châu Ngọc Tri – Chủ tịch Ủy ban Đại kết và Đối thoại Liên tôn của HĐGMVN, Đức Giám mục Phụ tá Giuse Bùi Công Trác, cùng nhiều chức sắc, tu sĩ và đạo hữu của các tôn giáo bạn như Baha'i, Cao Đài, Phật giáo, Phật giáo Hòa Hảo, Minh Lý Đạo, Hồi giáo, và đại diện các nhóm tín hữu quốc tế…

Chương trình Hội Ngộ đã mở đầu thật ý nghĩa với vũ điệu "Hy vọng đã vươn lên", cho thấy hy vọng là ngọn lửa cần được thắp sáng và duy trì trong con tim mỗi người, bất chấp bóng tối bao quanh. Với đoạn nhạc mở đầu “Khắp năm châu nắm tay nhau đi quanh địa cầu; địa cầu đi quanh nắm tay nhau khắp năm châu…”, nhóm giới trẻ của Tổng giáo phận Sài Gòn đã từ năm hướng trong và ngoài Hội trường, tiến lên lễ đài với tất cả lòng nhiệt huyết, để cùng mọi tham dự viên khơi lên niềm hy vọng và sẵn sàng đem hy vọng đến cho mọi người mọi nơi. Điểm đặc biệt là nhóm giới trẻ không chỉ gồm các bạn thanh niên nam nữ giáo dân, mà còn có cả các nam nữ, tu sĩ của rất nhiều hội dòng tham gia.

Trong lời phát biểu khai mạc, Đức Tổng Giám mục Giuse Nguyễn Năng đã nhấn mạnh ý nghĩa của việc "cử hành" ngày Hội Ngộ Liên Tôn, vì đây là dịp để mọi người trong đại gia đình gặp gỡ nhau, vì "Thiên Chúa quả thực là Cha đã tạo thành tất cả chúng ta và chúng ta là anh chị em trong đại gia đình của Thiên Chúa". Ngài khẳng định mục đích chung của các tôn giáo là tôn thờ Thượng Đế và phục vụ hạnh phúc của tha nhân. Chủ đề "Hiệp Tâm Tỏa Lan Hy Vọng" mang ý nghĩa rất đặc biệt: Hiệp Tâm là thiết lập tình hữu nghị, hòa bình, hòa hợp để chia sẻ các giá trị và kinh nghiệm tâm linh; Hy Vọng là thắp sáng niềm tin trong tâm hồn và dấn thân vào xã hội để thắp sáng hy vọng cho tha nhân đang chịu đau khổ. Đức Tổng Giuse cũng kết nối sự kiện hôm nay với các dấu mốc quan trọng, trước hết là Kỷ niệm 60 năm bế mạc Công đồng Vaticanô II (1962-1965), đặc biệt là Hiến chế Vui Mừng và Hy Vọng (Gaudium et Spes) và Tuyên ngôn Nostra Aetate về mối tương quan với các tôn giáo ngoài Kitô giáo; kế đến là kỷ niệm 60 năm thành lập Cơ quan Phổ thông Giáo lý Đại Đạo của Cao Đài Việt Nam, và thứ ba là kỷ niệm 90 năm xây dựng Thánh đường Islam Jamia Al Musulman.

Phần giới thiệu Logo của Hội Ngộ Liên Tôn XV cũng được trình bày với hình ảnh chữ H và V (Hy Vọng) tạo thành mỏ neo, Ngũ Nhân (Năm Người) quanh trái tim tượng trưng cho sự Hiệp Tâm của mọi dân tộc, cùng với dòng nước xanh biểu trưng cho sự sống và Tỏa Lan niềm hy vọng ra khắp thế giới. Tiếp đến là các bài thuyết trình về niềm Hy Vọng trong thế giới đầy biến động dưới lăng kính đa chiều của các tôn giáo.

Trước hết, Ông Nguyễn Văn Trường trình bày Quan điểm của tôn giáo Baha'i về Hy vọng không phải là trốn tránh thực tại, mà là nhìn nhận thẳng thắn những đau thương của thế giới và tin tưởng vào khả năng xoay chuyển của con người, của toàn thể nhân loại. Giáo lý Baha'i khẳng định "trái đất là một quốc gia và nhân loại là công dân của quốc gia đó". Hy vọng là niềm tin rằng sự thống nhất toàn cầu là định hướng tất yếu của lịch sử. Tuy nhiên, hy vọng không phải là lời nói suông mà là hành động. Cộng đồng Baha'i thực hiện các hoạt động cụ thể nhằm phụng sự cộng đồng và giáo dục thế hệ trẻ để rèn luyện phẩm chất, phát triển năng lực phụng sự, nuôi dưỡng đời sống tinh thần, và gắn kết cộng đồng. Toàn bộ quá trình chuyển hóa này được truyền cảm hứng và dựa vào uy lực truyền sinh khí từ Lời của Thượng Đế. Và kết thúc là việc kêu gọi mọi người, bất kể tôn giáo, cùng "Hiệp Tâm" lan tỏa tình yêu thương thông qua những hành động thiết thực trong cộng đồng láng giềng.

Đạo tỷ Nguyễn Thị Thu Cúc chia sẻ rằng Hy vọng theo Giáo lý Minh Lý Đạo  được nuôi dưỡng bằng sự thấu triệt lý lẽ của vũ trụ và nhân sinh và là sự dung hợp tinh hoa của Tam Giáo: Nho, Lão, và Phật. Hy vọng trong Nho Giáo (Nhân Đạo): Là hy vọng chủ động, bắt nguồn từ sự Tu Thân (nhân, lễ, nghĩa, trí, tín). Tin rằng sự nỗ lực tu dưỡng đạo đức cá nhân sẽ góp phần xây dựng gia đình hòa thuận, quốc gia thịnh vượng. Hy vọng trong Lão Giáo (Thuận Thiên): Là hy vọng an nhiên, tin vào sự an bài và hài hòa của vũ trụ. Giữ được sự bình thản khi đối diện với nghịch cảnh vì biết rằng "vật cùng tắc biến, biến tắc thông". Hy vọng trong Phật Giáo (Từ Bi & Giác Ngộ) là hy vọng giải thoát lớn lao, thể hiện qua Tứ Diệu Đế và Bồ Tát Hạnh. Mầm sen trong bùn là biểu tượng đẹp nhất cho niềm hy vọng, rằng Phật tánh thanh tịnh vẫn có thể bừng nở dù trong hoàn cảnh ô uế. Hy vọng Tối thượng là con đường trở về Nhất Lý qua Ngũ Chi Đại Đạo (Nhân, Thần, Thánh, Tiên, Phật), dẫn đến giác ngộ hoàn toàn.

Linh mục Gioan Thiên Chúa Nguyễn Phước dòng Phanxicô trình bày về Niềm Hy Vọng Kitô giáo, được tóm gọn qua ba từ cơ bản: Tin, Cậy, Mến. Nội dung Hy vọng là Nước Trời và sự Sống Vĩnh Cửu vì tin rằng sau cái chết không phải là hư vô, mà là sự sống viên mãn trong Thiên Chúa, và cuộc sống trần gian này là hành trình lữ hành về quê trời. Đặc tính của Hy vọng Kitô giáo là bền vững vì dựa vào lòng trung tín và quyền năng của Thiên Chúa; năng động vì không chờ đợi thụ động nhưng thúc đẩy dấn thân vào hành động xây dựng công lý, hòa bình, tình yêu ngay trong thế giới hôm nay, và mang tính cộng đồng vì không chỉ là hy vọng cá nhân mà cả Hội Thánh cùng nhau tiến bước về quê trời. Cha đưa ra hai Chứng nhân Hy vọng rất cảm động, thứ nhất là câu chuyện về Đức Hồng y P.X Nguyễn Văn Thuận, người đã biến những năm tháng lao tù thành dấu chỉ của ánh sáng và niềm vui, sống trọn vẹn từng giây phút trong hy vọng. Thứ hai là Charlie Kirk, một nhà hoạt động chính trị và truyền cảm hứng cho thế hệ trẻ năng động tại Hoa Kỳ, chọn lan tỏa các giá trị cho giới trẻ và dám lên tiếng bảo vệ quan điểm của mình ngay cả khi điều đó đi ngược lại với trào lưu chung. Anh đã bị bắn chết nhưng lời mời gọi sống dũng cảm trong niềm tin vẫn ảnh hưởng trên nhiều người trẻ. Như thế, sống niềm tin Kitô giáo là dám bước đi với lòng can đảm, niềm vui và dấn thân để gieo mầm công lý hòa bình và tình yêu giữa một thế giới đang đánh mất niềm hy vọng. Đó cũng là thông điệp của năm thánh 2025: Những người hành hương của hy vọng.

Tiểu phẩm "Niềm Hy Vọng" do các thầy Đại chủng viện Thánh Giuse thực hiện, đã minh họa sinh động thông điệp Hy vọng qua câu chuyện về anh Khang, người mất tất cả vì kiêu ngạo nhưng tìm lại được sự tha thứ và hy vọng nhờ tình thương và lời cầu nguyện.

Sau đó Chánh trị sự Nguyễn Hoàng Huy đã trình bày về Hy vọng theo Giáo lý Cao Đài như là một nhận thức về bản thể thiêng liêng của sự sống. Con người mang Bản ngã Thiêng liêng của Đức Chí Tôn, nên sự trở về hiệp nhất cùng Ngài không chỉ là lý tưởng mà là quy luật tất yếu của tiến trình tiến hóa tâm linh. Hy vọng trong đạo Cao Đài chính là lời khẳng định rằng con người dù bé nhỏ và hữu hạn vẫn mang trong mình tiềm năng vô hạn khi biết quay về cùng đấng tạo hóa. Hy vọng ấy không chỉ là sức mạnh cá nhân mà còn là sợi dây kết nối cộng đồng, kết nối dân tộc, kết nối các tôn giáo. Khi lấy sự thương yêu làm nền tảng, lấy nhân nghĩa làm phương châm, chúng ta đều đang giữ chung một ngọn lửa hy vọng. Ngọn lửa ấy có thể sưởi ấm nhân loại đang giá lạnh, có thể soi sáng cho con đường vượt qua những bóng tối của hận thù và chia rẽ.

Tốp ca Thắp Sáng Niềm Tin của nhóm Bước Chân Sen Chùa Long Phước với giai điệu nhẹ nhàng và nhóm phụ họa đầy màu sắc vui tươi khép lại phần một của chương trình Hội Ngộ Liên Tôn. Trong thời gian giải lao, mọi người có dịp nghỉ ngơi thư giãn, giao lưu bạn đạo, xem triển lãm, dạo chơi các shop Thư pháp... Sau đó phần hai của chương trình bắt đầu với bài hát chung “Mở cửa tâm hồn”. Xen giữa lời hát, các tham dự viên được mời gọi quay qua những người bên cạnh mình để bắt tay nhau, nở với nhau nụ cười và nói một lời yêu thương đầy hy vọng nào đó... Bầu khí của hội trường được hâm nóng qua bài hát rất hay liên quan tới việc bảo vệ môi trường.

Tiếp đến là đề tài “Hy Vọng dưới Góc nhìn Tâm lý học” do Nữ tu Anna Hồ Thị Hạnh Dòng Chúa Quan phòng trình bày, đưa ra góc nhìn tâm lý về hy vọng trong tương quan với đức tin. Theo tâm lý học, hy vọng là một tiến trình nhận thức được xây dựng trên ba trụ cột cốt lõi là Mục tiêu - Biết rõ mình muốn gì, Lộ trình - Khả năng tìm kiếm con đường, kế hoạch để đạt được mục tiêu và Năng lực Chủ động - Xác tín sâu sắc rằng mình có thể vượt qua mọi trở ngại. Từ đó, Hy vọng là năng lực sống còn, vì người có hy vọng cao không phải là không gặp khó khăn, mà là người tin rằng họ có thể tìm thấy con đường khác khi con đường cũ bị chặn lối. Hy vọng là món quà xã hội vì hy vọng lớn lên trong tình người, trong cộng đoàn, và là một hành động kháng cự mạnh mẽ trước sự thờ ơ và bất công. Hy vọng cũng là sự hội tụ giữa khoa học và đức tin, vì Tâm lý học cung cấp bản đồ - cơ chế vận hành của hy vọng, còn Đức tin trao la bàn - ý nghĩa và nguồn năng lực tối hậu để hy vọng. Nói cách khác, khoa học chứng minh rằng hy vọng là một trạng thái nhận thức có thể vun đắp, là sức bật tinh thần giúp cá nhân chống chọi với áp lực; trong khi tôn giáo cung cấp nền tảng triết lý vững chắc, biến sức bật đó thành lẽ sống.

Tiết mục "Hãy Về Bên Nhau" của Gia đình Hưng Đạo - Hội Thánh Truyền giáo Cao Đài nhấn mạnh sự cần thiết của việc xây dựng cầu nối và cùng nhau hành động để sưởi ấm tin yêu. Tiếp theo quý tham dự viên được mời đọc bài viết “Hy Vọng theo Giáo lý của nhà Phật” của ni sư Thích Huệ Dâng, vì ni sư công tác xa không tham dự được. Sau đó là phần Diễn ngâm bài "Giác Mê Tâm Kệ" đạo hữu Ngọc Anh, Phật giáo Hòa Hảo.

Phần linh thiêng và cảm động nhất của cuộc cử hành hôm nay là Cầu Nguyện cho Hòa Bình và Nạn nhân Thiên Tai. Đại diện từ các tôn giáo Baha'i, Cao Đài, cộng đoàn Focolare, Minh Lý Thánh Hội, Phật giáo và Công giáo đã tiến lên lễ đài, lần lượt dâng lời cầu nguyện bằng ngôn ngữ và niềm tin của mình, nhưng tất cả đều hướng về một ước nguyện chung, cầu xin Đấng Tối Cao ban phúc thống nhất loài người, xóa tan mọi hận thù, định kiến và chia rẽ. Các lời cầu nguyện cũng xin cho các quốc gia hòa hợp, mọi người coi nhau như anh em trong một gia đình, cầu siêu cho các chư hương linh tử nạn vì chiến tranh, dịch bệnh, và cầu an cho chúng sinh khắp nơi. Trên hết, mọi người hiệp tâm cầu xin ánh sáng tình yêu và bình an của Chúa soi chiếu để mọi người cùng nhau xây dựng công lý, hòa bình và phẩm giá cho mọi người.

Đức Giám mục Giuse Châu Ngọc Tri - Chủ tịch Ủy ban Đại kết và Đối thoại Liên tôn của HĐGMVN - nhấn mạnh triết lý "Đạo" trong phần tổng kết cuộc Hội Ngộ Liên Tôn. Đạo chính là đường, mặc dù các tôn giáo có điểm xuất phát và con đường khác nhau, nhưng đều có chung một điểm đến là Chân, Thiện, Mỹ. Ngài đề cập đến Giao Lộ Hy Vọng khi ví các cuộc Hội Ngộ Liên Tôn là những giao lộ, nơi các con đường đạo gặp nhau. Những điều nguy hiểm nhất hay xảy ra ở giao lộ, nên nơi đó cần phải có sự tương nhượng, lắng nghe, kính trọng và nhường nhịn nhau để tránh "tai nạn" xảy ra. Ngài cũng nhấn mạnh rằng tinh thần này không thể dừng lại ở buổi hội ngộ mà phải được tiếp tục lan tỏa, trở thành "hạt giống hy vọng" trong đời sống hằng ngày.

Buổi Hội Ngộ Liên Tôn lần thứ XV “Hiệp Tâm Tỏa Lan Hy Vọng” đã khép lại bằng bài hát Kinh Hòa Bình của Thánh Phanxicô, nhắc nhớ sứ mạng của mỗi đạo hữu các tôn giáo là trở thành khí cụ bình an, mang yêu thương, thứ tha, chân lý và hy vọng đến khắp nơi trên thế giới. Nhờ đó con người mở ra nối kết nhiều hơn để chung tay hợp tác và hiệp tâm chữa lành các vết thương, nâng đỡ người nghèo khổ và xây dựng những nhịp cầu, vì chỉ có ánh sáng của tình yêu mới giúp chúng ta đẩy lùi được bóng tối của hận thù, chia rẽ và tỏa lan hy vọng. Sau khi chụp tấm hình chung lưu niệm, các vị chức sắc và đạo hữu tôn giáo bạn được mời chia sẻ bữa cơm chay trước khi bịn rịn tạm biệt nhau. Ai ai cũng vui tươi hẹn gặp nhau lần Hội Ngộ Liên Tôn năm tới...

Nữ tu Ngọc Lan, fmm.

Ban Mục vụ Đối thoại liên tôn TGP Sài Gòn

Xem thêm hình tại đây!